Барлык шикәрле спиртлар да диарея китерәме?
Азык-төлеккә өстәлгән төрле шикәр алмаштыргычлар файдалымы?
Бүген без бу турыда сөйләшәчәкбез. Шикәр спирты нәрсә ул? Шикәр спиртлары - гадәттә төрле шикәрләрдән ясалган полиоллар. Мәсәлән, ксилоза редукциясе - таныш ксилит.
Моннан тыш, хәзерге вакытта эшкәртелә торган шикәр спиртлары түбәндәгечә:
Глюкоза → сорбитол фруктоза → маннитол лактоза → Лактитол глюкоза → эритритол сахароза → изомальт
Сорбитол Шикәр спирты хәзер иң типик "функциональ азык өстәмәләренең" берсе. Ни өчен ул азыкка өстәлә? Чөнки аның күп өстенлекләре бар.
Беренчедән, шикәр спиртларының кислота җылылыгына тотрыклылыгы яхшы, һәм Майлард реакциясе җылылыкта җиңел генә барлыкка килми, шуңа күрә ул, гадәттә, туклыклы матдәләр югалуына һәм канцерогеннар барлыкка килүенә һәм туплануына китерми. Икенчедән, шикәр спиртлары авыз куышлыгындагы микроорганизмнар тарафыннан кулланылмый, бу авыз куышлыгындагы pH кыйммәтен киметә, шуңа күрә ул тешләрне коррозиягә дучар итми;
Моннан тыш, шикәр спиртлары кеше организмындагы кан шикәре күләмен арттырмый, ләкин билгеле бер күләмдә калория бирә, шуңа күрә аны диабет белән авыручылар өчен туклыклы татлыландыргыч буларак кулланырга мөмкин.
Базарда ксилитлы төрле снеклар һәм десертлар бар. Шуңа күрә сез ни өчен шикәр спиртлары классик булуын аңлый аласыз.функциональ азык өстәмәсе"Ни дисәң дә, ул түбән татлылыкка, югары туклыклы куркынычсызлыкка ия, теш кариесына китерми, кан шикәре дәрәҗәсенә тәэсир итми һәм югары кислоталы җылылыкка тотрыклылыкка ия.
Әлбәттә, шикәр спиртлары яхшы, ләкин комсызланмагыз - күпчелек шикәр спиртлары, гадәттә, зур дозаларда кабул ителгәндә, эч йомшарта.
Мальтит күбрәк диарея ашагыз, нинди принцип?
Принципны аңлатыр алдыннан, әйдәгез, башта берничә киң таралган (гадәттә кулланыла торган) шикәр спиртларының чистарту эффектларына күз салыйк.
| Шикәр спирты | Татлылык(сахароза = 100) | Диарея эффекты |
| Ксилит | 90-100 | ++ |
| Сорбитол | 50-60 | ++ |
| Маннитол | 50-60 | +++ |
| Мальтит | 80-90 | ++ |
| Лактитол | 30-40 | + |
Мәгълүмат чыганагы: Сальминен һәм Халликайнен (2001). Татлы ризыклар, азык өстәмәләре.
Шикәр спиртларын ашаганда, алар пепсин белән таркалмый, ә турыдан-туры эчәклеккә китә. Күпчелек шикәр спиртлары эчәктә бик әкрен сеңә, бу югары осмотик басым тудыра, бу эчәк эчтәлегенең осмотик басымын күтәрә, аннары эчәк тышчасындагы лайлалы су эчәк куышлыгына эләгә, аннары сез тәртипсезлеккә дучар буласыз.
Шул ук вакытта, шикәр спирты юан эчәккә кергәннән соң, ул эчәк бактерияләре тарафыннан ферментланып газ барлыкка китерәчәк, шуңа күрә ашказанында да газ барлыкка киләчәк. Ләкин барлык шикәр спиртлары да диарея һәм газ китереп чыгармый.
Мәсәлән, эритритол, бердәнбер нуль калорияле шикәр спирты, молекуляр авырлыгы аз һәм җиңел үзләштерелә, һәм аның аз гына күләме микроорганизмнар тарафыннан ферментацияләнү өчен юан эчәккә керә. Кеше организмы эритритолга карата чагыштырмача югары чыдамлылыкка ия, эритритолның 80% ы кеше канына керә, ферментлар белән катаболизланмый, организм өчен энергия бирми, шикәр метаболизмында катнашмый, сидек аша гына чыгарыла, шуңа күрә гадәттә ул диарея һәм яссылык китерми.
Кеше организмы изомальтны югары дәрәҗәдә кабул итә, һәм көненә 50 г куллану ашказаны-эчәк юлында авыртулар тудырмаячак. Моннан тыш, изомальт шулай ук бифидобактерияләрнең үсешенә һәм үрчүенә ярдәм итә, эчәклек юлының микроэкологик балансын саклый һәм сәламәтлек өчен файдалы.
Кыскасы, шикәр спирты китереп чыгарган диарея һәм газ чыгуның төп сәбәпләре: беренчедән, ул кеше ферментлары тарафыннан метаболизмга керми, ә эчәк флорасы тарафыннан кулланыла; икенчесе - организмның аңа түбән түземлелеге.
Әгәр дә сез ризыкта эритритол һәм изомальт сайласагыз, яисә организмның шикәр спиртына түземлеген арттыру өчен формуланы яхшыртсагыз, сез шикәр спиртының ян йогынтысын сизелерлек киметә аласыз.
Шикәрне алыштыручы тагын нәрсә? Ул чыннан да куркынычмы?
Күп кеше татлы ашарга ярата, ләкин татлылык безгә бәхет китерә, шул ук вакытта ул симерү, теш кариесы һәм йөрәк-кан тамырлары авырулары да китерә. Шуңа күрә тәм һәм сәламәтлекнең икеләтә ихтыяҗларын канәгатьләндерү өчен, шикәрне алыштыручы продуктлар уйлап табылган.
Шикәр алмаштыргычлары - ризыкларны татлы итә торган һәм калорияләре аз булган кушылмалар төркеме. Шикәр спиртларыннан тыш, башка төр шикәр алмаштыргычлары да бар, мәсәлән, лакриц, стевия, монахфрут гликозиды, сома татлысы һәм башка табигый шикәр алмаштыргычлары; һәм сахарин, ацесульфамеа, аспартам, сукралоза, цикламат һәм башка синтетик шикәр алмаштыргычлары. Базардагы күп эчемлекләргә "шикәрсез, нуль шикәр" дип языла, күбесе чынлыкта "сахарозасыз, фруктозасыз" дигәнне аңлата, һәм гадәттә татлылыкны тәэмин итү өчен татлыландыргычлар (шикәр алмаштыргычлары) өстиләр. Мәсәлән, бер марка газлы эчемлектә эритритол һәм сукралоза бар.
Берникадәр вакыт элек, "шикәрсез"һәм"шикәрсез" интернетта киң фикер алышуларга сәбәп булды, һәм күп кеше аның куркынычсызлыгына шик белдерде.
Ничек әйтергә? Шикәр алмаштыргычлар һәм сәламәтлек арасындагы бәйләнеш катлаулы. Беренчедән, табигый шикәр алмаштыргычлар кеше сәламәтлегенә уңай йогынты ясый. Хәзерге вакытта төп кыенлыклар аларны җитештерү чыгымнарында һәм табигый ресурсларның булуында.
Момордика составында "Момордика глюкозиды" дигән табигый шикәр бар. Тикшеренүләр күрсәткәнчә, момосид глюкоза һәм май куллануны яхшырта, инсулинга сизгерлекне арттыра ала, бу исә диабетны яхшыртачак дип көтелә. Кызганычка каршы, бу тәэсир итү механизмнары әлегә ачык түгел. Башка фәнни тикшеренүләр күрсәткәнчә, калориясез синтетик шикәр алмаштыргычлары эчәклектәге файдалы бактерияләр санын киметә һәм эчәк флорасы бозылуларына китерә, глюкозага түземсезлек куркынычын арттыра. Икенче яктан, кайбер шикәр алмаштыргычлары (нигездә, түбән калорияле синтетик алмаштыргычлар), мәсәлән, изомальт һәм лактитол, эчәк флорасы санын һәм төрлелеген арттырып, уңай роль уйный ала.
Моннан тыш, ксилит альфа-глюкозидаза кебек ашкайнату ферментларына тоткарлаучы йогынты ясый. Неогесперидинның кайбер антиоксидант үзлекләре бар. Сахарин һәм неогесперидин катнашмасы файдалы бактерияләрне яхшырта һәм арттыра. Стевиозид инсулинны стимуллаштыру, кан шикәрен киметү һәм глюкоза гомеостазын саклау функциясенә ия. Гомумән алганда, без шикәр өстәлгән ризыкларның күбесен базарга чыгарырга мөмкин булганлыктан, аларның куркынычсызлыгы турында артык борчылырга кирәкми.
Бу продуктларны сатып алганда, ингредиентлар исемлегенә карагыз һәм аларны чама белән ашагыз.
Бастырып чыгару вакыты: 2024 елның 17 сентябре